کتاب العقلانیة فی الاسلام – یعتببر هشام بن الحکم (م 179) من تلامیذ و أصحاب الإمامین الصادق و الکاظم علیهما السلام، و قد کان له باع طویل فی مجال العقائد و علم الکلام، و کان یجیب عن الأسئلة المختلفة بشکل دقیق و عمیق.

و قد ذکر الإمام موسی بن جعفر علیهما السلام، لهشام، کلاماً مفصلاً عن مراتب العقل و أهمیة و مکانته فی دائرة المعارف الإسلامیة، و قد أورده الشیخ الکلینی فی الجزء الأول من اصول الکافی، کتاب (العقل و الجهل)، الحدیث الثانی عشر.